|
Tüketiciyi Koruma Haftası (15-21
Mart)
Tüketici hakları evrenseldir,
tüketici sorunları da
evrenseldir. Çok eski
tarihlerden bu yana, çeşitli
hukuk sistemlerinde (örneğin,
Roma hukukunda) tüketiciyi
korumaya yönelik hükümler yer
almıştır. Ancak tüketici hakları
tarihi, uzun ve zorlu
mücadeleler ile doludur.
Türkiye’de tüketicinin
korunmasına yönelik
düzenlemelerin geçmişi, Osmanlı
dönemine dek uzanır. İhtisap adı
verilen ve üretici, dağıtıcı ile
tüketici arasındaki güç
dengesini sağlamaya yönelik üçlü
sistem, şehir temizliği gibi
işlerin yanı sıra, esnafın
malları eksik tartmaması,
yiyecek maddelerine hile
katılmaması gibi konularda da
fonksiyonel olmuştur. Ahilik
sistemi de uzun süre kontrol
işlevi görmüştür.
Bugün tüketicinin korunması ile
ilgili mevzuatın başında 1982
Anayasası gelir. Anayasamızın
172. maddesinde, “Devlet,
tüketicileri koruyucu ve
aydınlatıcı tedbirleri alır,
tüketicilerin kendilerini
koruyucu girişimlerini teşvik
eder.” hükmü yer alır. Bunun
dışında tüketici; yasalar,
yönetmelikler, tebliğler ve
mahkeme kararları ile de
korunur.
Hepimizin bir tüketici olarak
haklarımızı bilmemiz gerekir.
Bunun için "tüketici bilinci"
oluşturulmalıdır. Bu da ancak
eğitimle mümkündür. Devlet,
tüketiciyi korumak için çeşitli
önlemler alabilir, yasal
düzenlemeler yapabilir. Bu
amaçla fiyat ve kalite
denetimleri yapabilir.
Satıcıların ürünlerini
rahatlıkla satmalarına
tanıtmalarına olanak sunabilir.
Ülkemizde tüketicinin korunması
amacıyla 1995 yılında
"Tüketicinin Korunması Hakkında
Kanun" çıkarılmıştır. Kanunla,
satışa sunulan ürünlere çeşitli
standartlar getirilmiş, Tüketici
Konseyi, Tüketici Sorunları
Hakem Heyeti ve Tüketici
Mahkemeleri kurulmuştur.
Ancak tüketicilerin bu hakları
kullanabilmeleri, öncelikle bu
konuda bilgi sahibi olmalarıyla
gerçekleşebilir. Tüketicinin
bilinçlendirilmesi için hafta boyunca,
tüketici haklarından bahsedilir,
bilinçli bir tüketici olmak ve
haklarımızı korumak için neler
yapılabileceği ile ilgili
bilgiler verilir. Panolara
tüketici hakları ile ilgili
yazı, resim ve şiirler asılır.
Tüketici hakları ile ilgili
hazırlanmış videolar izletilir.
Yapılan bu etkinliklere
katılarak tüketici haklarıyla
ilgili bilgi sahibi olmalıyız.
Bunun aynı zamanda bir
vatandaşlık görevi olduğunu
unutmamalıyız.
Tüketiciyi Koruma Haftası ile
ilgili şiirler:
UNUTMA
Alışverişe çıkarken,
Öncelikler listesini hazırla.
Gereksinimlerini saptarken,
Bütçeni de unutma.
Seçerken yiyecek maddesini,
Sor,
son kullanma tarihini.
Alıp
giderken eşyalarını,
Garanti belgesini unutma.
Yap
önce alışveriş,
Al
sonra fatura, fiş.
Yurda yararlı bir davranış,
Kurallara uymayı unutma.
Ahmet Can
|