|
ALTERNATİF ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Ölçme ve
değerlendirme, eğitim ve öğretimin önemli bir parçasıdır.
Eğitimde, programların istenilen başarıyı gösterip göstermediği,
öğrencilerden beklenen bilgi, beceri ve tutumların gelişip
gelişmediği, ölçme ve değerlendirme yoluyla tespit edilir. Ölçme
ve değerlendirme ile eğitim ve öğretim sürecinin sürekli
izlenmesi her aşamada ortaya çıkan sorunları tespit ve düzenleme
imkânı verir.
İyi bir değerlendirme sistemi:
· Öğrencilerin neyi bildiğini,
anladığını ve ne yapabildiğini keşfetmeye yardımcı olur.
· Öğrencilerin gelişim düzeylerini
gösterir.
· Gelecekteki öğrenme sürecini
planlamaya yardımcı olur.
· Belli bir dönemde öğrencilerin
ulaşması beklenen standartları değerlendirme imkânı verir.
· Öğrencilerin nasıl daha iyi
öğrenebileceği ve daha iyi yapabileceğini betimlemeye yardım
eder.
· Değerlendirme sonuçlarının
paylaşılması öğretmene, öğrencinin kendisine ve velilere
öğrencinin öğrenme süreci hakkında bilgi sağlar.
· Öğretmenlerin ve ilgili kişilerin
programın uygulama, izleme ve geliştirme süreciyle ilgili
kararlar almasına yardımcı olur.
· Öğretim programlarında kullanılan
yöntemler ve yaklaşımların yeterliliğini ölçerken öğretmene
yardımcı olur.
· Öğrencilerin anlamakta güçlük
çektiği alanları, zayıf yönlerini ve bilgi boşluklarını tespit
etmede önemli bir rol oynar.
· Öğretmenin, öğrencilerin
öğrenmesini geliştirecek yaklaşımlar ve öğrenme-öğretme
süreçlerini tasarlamasına yardım eder.
Bu
programlara dayalı ölçme ve değerlendirme, öğrencilerin
bildiklerini ortaya koymalarını sağlamaya yönelik olmalıdır.
Öğrencilerin neyi bilmediğini değil, ne bildiklerini görmeye
yarayan bir araçtır.
Programlarda değerlendirme ile sadece öğrenme ürününü değil,
öğrencilerin öğrenme süreçleri de izlenir ve bu süreç
değerlendirilerek gerektiğinde kullanılan sınıf etkinlikleri
değiştirilir. Değerlendirme, öğrenmenin ayrılmaz bir parçası
olarak görür. Derslerde yapılacak ölçme ve değerlendirme
çalışmalarıyla, öğrencilerin öğrenme süreçleri izlenir ve bu
süreçte kazandıkları bilgi ve beceriler değerlendirilerek
gerektiğinde kullanılan öğrenme etkinlikleri değiştirilir.
Yapılacak olan değerlendirme çalışmaları dersin amaçları ve
kazanımlarına uygun olarak öğretim etkinlikleri ile birlikte
yürütülmelidir. Yani öğrenciler eğitim öğretim sürecinde
öğrenmeye devam ederken değerlendirme süreci de amaçlar
çerçevesinde devam etmelidir.
Program,
öğrencinin okul dışındaki gerçek dünyayla uyum içinde olmasını
sağlayacak becerilere sahip olmasını da hedeflemektedir Ölçme ve
değerlendirme de öğrencinin gerçek yaşamla kendi bilgileri
arasında ilişki kurmasını ve karşılaştığı problemlere farklı
çözüm yolları üretebilmesini gerektirir.
Programların ölçme ve değerlendirme yaklaşımında, derinliği
olmadan çok sayıda kavram ve ilkeyi öğrenme, rutin problemleri
çözebilme, ezber bilgi ve yazılı materyallerden bilgiyi aynen
aktarmanın önemi azalmıştır. Ölçme ve değerlendirme
etkinlikleriyle öğrencilerin üst düzey becerileri
değerlendirilmeye çalışılmalıdır. Bu ders sürecinde
öğrencilerin; okuduğunu anlama, eleştirme, yorumlama; bilgi
toplama, analiz etme ve bir sonuca ulaşma; gözlem yapma,
gözlemlerden sonuca ulaşma; günlük hayatta karşılaşılan
problemleri çözme; araştırma yapma, kendilerini ve arkadaşlarını
değerlendirme gibi becerileri değerlendirilecektir.
Öğretmenler
bazen öğrencilerin, sınavlarında veya ödevlerinde
sergilediklerinden daha fazlasını bildiklerine inanırlar. Bu
sorunu aşmak için öğretmenlerin, öğrencilerin başarısını
değerlendirmede birkaç yöntemi birlikte kullanması gerekir. Bu
durum her öğrenciye ne bildiğini gösterme konusunda daha fazla
şans tanır. Öğretmenin de birkaç aracı birlikte kullanarak
öğrencinin ne bildiğini ve ne yapacağını bilmesi bu konuda
kendine daha fazla güven duymasını sağlayabilir. Tartışma, açık
uçlu sorular, performans ödevleri ve sunular öğrenci hakkında
bilgi edinmenin en iyi yollarındandır. Bunlardan hiçbiri tek
başına yeterli değildir. Çünkü bazı öğrenciler tartışma,
bazıları sözlü sunumda, bazıları da yazarak kendilerini daha iyi
ifade ederler.
Öğretmenler
öğrencilerini değerlendirirken kısa cevaplı, çoktan seçmeli,
doğru-yanlış, eşleştirmeli sorulardan oluşan testlerdir
kullanabileceği gibi performansa dayalı değerlendirme yapmak
için; açık uçlu sorular, gözlem formları, posterler, öğrenci
ürün dosyaları, projeler, performans ödevleri kullanılabilirler.
Ayrıca öğretmenler görüşmeler yapıp, öğrencilerin kendilerini ve
akranlarını değerlendirmelerine fırsat vererek öğrenme süreçleri
hakkında bilgi edinir ve onlara dönüt veririler. Performansa
dayalı ya da otantik değerlendirme mi? Geleneksel ölçme ve
değerlendirme araçları mı? Amaca göre her ikisi de kullanılır.
Amaç öğrencilerin üst düzey becerilerini değerlendirmek, bireyin
ne yapabileceğinin gerçek resmini görmek ise performans
değerlendirme tercih edilmelidir. Ancak bu becerilerin
değerlendirmesi zor, geleneksel yöntemlere göre daha sübjektif
ve zaman alıcıdır.
<<
ÖNCEKİ SAYFA
SONRAKİ SAYFA >>
GERİ
DÖN |